Jonge Mantelzorgers
Eén op de vijf jongeren is jonge mantelzorger. Toch kennen veel jongeren de term niet en herkennen ze zichzelf niet in dat verhaal. Hoe kunnen we jonge mantelzorgers van 15 tot 18 jaar helpen zichzelf te herkennen en erkennen, zodat ze de weg vinden naar gepaste ondersteuning?
Vanuit die uitdaging ging een team Impact Designers aan de slag in opdracht van iDROPS, dat merkte dat hun bestaande mantelzorghubs nauwelijks jongeren bereikten. Uit gesprekken met organisaties en ervaringsdeskundigen bleek telkens hetzelfde knelpunt: jonge mantelzorgers zijn moeilijk te bereiken omdat ze vaak niet weten dat ze jonge mantelzorger zijn. Bovendien is het thema gevoelig en vraagt het om een veilige, niet-stigmatiserende benadering.
Het team koos daarom voor een andere insteek: niet wachten tot jongeren naar hulp zoeken, maar naar hen toe gaan. Zo ontstond De Doos: een interactieve tool die jongeren laat kennismaken met de realiteit van jonge mantelzorg via een beeldverhaal en creatieve opdrachten. Centraal staat een witte jas, opgebouwd uit verschillende delen die elk een nood van jonge mantelzorgers symboliseren: herkenning, ondersteuning, grenzen aangeven, vrije tijd en kwetsbaarheid.
Na zich in te leven in een herkenbaar beeldverhaal worden jongeren zelf ontwerpers. Ze passen de jas aan op basis van de noden van fictieve leeftijdsgenoten en werken daarnaast aan communicatie-opdrachten rond taal, herkenning en bespreekbaarheid. Zo wordt het thema niet alleen uitgelegd, maar actief herontworpen door jongeren zelf.
De Doos werd reeds meerdere keren getest en iteratief bijgestuurd op basis van feedback. De tool kan zelfstandig ingezet worden in scholen, jeugdwerkingen en vrijetijdscontexten, zonder dat een gespecialiseerde facilitator nodig is.
De impact van dit project ligt op drie niveaus:
Voor jongeren creëert De Doos een veilige ruimte voor herkenning en gesprek, zonder hen te reduceren tot één identiteit.
Voor organisaties biedt het een laagdrempelige methodiek om jonge mantelzorg bespreekbaar te maken in klas- of groepscontext.
En op systeemniveau toont het project hoe design kan bijdragen aan vroegdetectie en erkenning, door een complexe en gevoelige thematiek op een creatieve en participatieve manier te benaderen.
Opdrachtgever: iDROPS
Impact Designers: Barbara Lambert, Clara De Vos & Kaat Theelen
Academiejaar: 23-24
